De Matthäus in 2010
Zal worden uitgevoerd op vrijdag 19 maart, wederom in de fraaie St. Lambertuskerk in Strijen, aanvang 19.30 uur.
We zijn er (weer) in geslaagd een fantastische bezetting bij elkaar te brengen onder de bezielende leiding van dirigent Arie Hoek.
De uitvoerenden zijn Concerto d’Amsterdam, kamerkoor Carmina Amantes, jongenskoren Rijnmond en Rivierenland en de solisten
Mariët Kaasschieter (sopraan)
Elsbeth Gerritsen (alt-mezzo)
Nico van der Meel (tenor, evangelist)
Jelle Draijer (bas-bariton)
Arco Mandemaker (tenor)
Marc Pantus (bas-bariton)
De entreeprijzen zijn € 35 en € 55 (voor € 55 bent u sympathisant, tevens is dit bedrag inclusief toegangskaart voor de beste plaatsen en twee consumpties). Bovendien ondersteunt u als sympathisant dit initiatief en helpt ons hiervan een jaarlijkse traditie te maken!
Verkoopadressen:
Boekhandel Schouten, Kerkstraat 33-35, Strijen, tel. 078-6741264
Kolf Makelaardij O.Z., Oostdijk 36, Oud-Beijerland, tel. 0186-577090
Op 19 maart 2010 ook in de St. Lambertuskerk te Strijen, maar......... wilt u verzekerd zijn van een goede plaats (de plaatsen worden genummerd), bestelt/koopt u de kaarten dan tijdig!!
U kunt ook kaarten aanvragen of u als sympathisant aanmelden via het email-adres: diny.raven@planet.nl (tel. 0186-602701). Na ontvangst van betaling liggen de kaarten op 19 maart voor u klaar of worden u desgewenst toegezonden voor € 2,- per zending. Betaling via Raborekening 1481.12.978 t.n.v. Stichting Passie in de Waard, onder vermelding van naam, adres en aantal gewenste kaarten. NA 15 MAART KUNNEN DE KAARTEN NIET MEER WORDEN TOEGEZONDEN.
Om u nog even de geweldige uitvoering in 2009 in herinnering te brengen, hieronder de recensie in het Algemeen Dagblad:
Toelichting Matthäus Passion
Als J.S. Bach in 1727 in Leipzig de Matthäus Passion uitvoert is hij bezig aan zijn vierde jaar als cantor van de Thomas Kirche in Leipzig. De omvang van de Matthäus Passion, maar ook de cantates die J.S. Bach in deze eerste jaren componeert, laten zien met welk een ambitie hij zich op zijn nieuwe baan stort.
Het gebruik om voor de Goede Week Passie muziek uit te voeren vindt zijn oorsprong in de vroege Middeleeuwen. Toen reeds was er de gewoonte in de Goede Week het lijdensverhaal (de passie) in de dienst te lezen. Uit de twaalfde eeuw dateren de eerste handschriften waaruit blijkt dat de evangelietekst door drie personen werd voorgedragen. Dit maakte de lezing boeiender en interessanter. Zo was er een rol voor de Evangelist (de verteller), een voor Christus en een voor het volk en de overige rollen. Weer later wordt de rol van "het volk" door een koor gezongen, worden er instrumenten etc. toegevoegd.
Uitgangspunt voor de Matthäus Passion is het verhaal uit Mattheus 26 en 27.
Het libretto is gemaakt door Christiaan Friedrich Henrici, alias Picander met wie J.S. Bach in Leipzig intensief samenwerkte.
Dankzij de samenhang en de gelaagdheid van de tekst kon Bach een compleet nieuw en origineel werk componeren. De uitvoerenden zijn verdeeld in twee orkesten en koren en nog een extra jongenskoor. De gelaagdheid van de tekst kan zo optimaal tot zijn recht komen. De "dochters van Sion" en de "gelovigen" uit het openingsdeel kunnen dankzij de dubbelkorigheid gelijktijdig worden gepresenteerd. Dit gegeven klinkt nog sterker in de aria waarin de solist van koor I zingt: "Ich will bei meinem Jesu wachen", terwijl koor II zingt "So schlafen unsre Sünden ein".
Ongetwijfeld heeft J.S. Bach zijn Matthäus Passion als een van zijn grootste werken beschouwd. Nadat hij het werk in 1736 voor de derde keer uitvoerde heeft hij een uiterst precieze kopie gemaakt in twee kleuren inkt. Rode inkt voor de bijbelteksten van de evangelist en de koraalmelodie "O Lamm Gottes unschuldig" (openingskoor) en bruine inkt voor de nagenoeg alle overige delen. Als later de eerste pagina's van het manuscript door een ongeluk beschadigd raakt, repareert hij het uiterst omzichtig. Alsof er het besef was dat er werkelijk iets unieks was gecreëerd.
De monumentale opzet van de Matthäus Passion kent vele dwarsverbindingen. Het werk bestaat uit 68 verschillende onderdelen. De bijbeltekst wordt 15 keer onderbroken door gedichten, die meestal tweedelig zijn (recitativo en aria) Altijd is er een duidelijke verwijzing naar de bijbeltekst, waardoor deze gedichten een reflectieve of verklarende functie krijgen. Ook klinkt er 15 keer een koraal. Verder is het opvallend dat de woorden van Christus door de strijkers worden begeleid.
Maar ook de harmonische zeggingskracht is enorm. In de Matth. Passion horen we een keur aan toonsoorten aan ons voorbij trekken. In de aria "Ach Golgotha" maakt Bach gebruik van alle 12 chromatische tonen. Maar ook de laatste woorden van Jezus, het: "Eli, Eli Lama Sabachtani klinkt" in het donkere bes- mineur (5 mollen), de vertaling in het Duits horen we zelfs in es-mineur (6 mollen). Zeker geen vanzelfsprekendheid in een gelijkzwevende stemming. Ook in de koralen horen we bijzondere staaltjes van harmonische zeggingskracht. De koralen 15, 17, 44, 54 en 62 hebben allen dezelfde melodie nl. "Herzliebster Jesu". In de opeenvolging zien we een afnemend gebruik van voortekens: van 4 kruisen naar 3 mollen, 2 kruisen, 1 mol en tenslotte koraal 62 zonder voortekens.
De drie verschillende tekstlagen, bijbeltekst, koralen en vrije poëzie zijn sterk met elkaar vervlochten. Dit blijkt al meteen in het openingskoor. Als de dialoog "Seht ihn! Wie? Als wie ein Lamm" klinkt, zet het jongenskoor meteen in met "O Lamm Gottes unschuldig". Zo is het is het openingskoor een soort van samenvatting van de gehele Passie. Harmonisch zien we ook hier een staaltje van geniaal vakmanschap. "Kommt iht Töchter, helft mir klagen" klinkt in e-mineur, terwijl het koraal "O Lamm Gottes unschuldig" in de hemelse G-majeur toonsoort klinkt. Harmonisch twee tegengestelde toonsoorten die door J.S. Bach toch tot een eenheid worden samengevoegd.
